Tumpoun is an indigenous group with the most musical instruments after Bunong. These musical instruments include Chapei which is called Kang Ting in Pompoun language., Gong,Khmer Fiddle, Flute and drum.. All these musical instruments are used at festivals, weddings, rituals, monasteries, and evenings, as well as dancing. At present, Tumpoun combine 50 percent of traditional instruments and 50 percent of contemporary musical instruments.


Tumpoun have a few remaining dances; there are group dance,  Robam chamrieng chhlaeyochhlang— this dance people dance like a normal dance but two singers (male and female) sing to each other. They sing and dance along using gong to play. These dances have been made since their ancestors​. They perform these dances in the wedding , rituals, village/ community ceremony, and the cultural events.


Tumpoun also has  their own song. These songs are about Tumpoun people, the peace, forest, mountain, and more. They usually sing the song for the ceremony of the village, spiritual ceremony, and worship ceremonies.They sing for peace for their people and pray to make their crops and vegetables grow well.


Tumpoun traditional clothes is not really different from other indigenous groups. For men, In the past  they worn only pung and rub scarf around their head as a hat. Women put on only Ong Ju, and large circle earring,. There weren’t any shirt for them to wear but until modern time they decide to design new traditional top. The interesting about Tumpoun people is that they used Ong Ju which we known as their traditional skirt and in the modern most of old women are now still wearing Ong Ju everyday. Tumpoun people is still create their own traditional clothes. To make one scarf, it takes 10 days and Ong Ju is about 20 days.


ទំពួនគឺជាជនជាតិដើមភាគតិចដែលនៅសល់ឧបករណ៍តន្រ្តីច្រើនជាងគេបន្ទាប់ពីព្នង ។ ឧបករណ៍តន្រ្តីទាំងនោះរួមមាន ចាប៉ីឃោក ដែលជាភាសា ទំពួនគេហៅថាគោងទីង ទ្រ គង ខ្លុយ និង ស្គ ។ ឧបករណ៍តន្រ្តីទាំអស់នេះគេប្រើវានៅក្នុងពិធីសែនភូមិ ពិធីមង្គលការ ពិធីសែនចម្ការ សែនអរក្សភូមិ និងពេលរាត្រីវប្បធម៍ ក៏ដូចជាពេលរាំលេងកម្សាន្តសប្បាយផងដែរ ។ នៅពេលបច្ចុប្បន្ន​ ជនជាតិទំពួនបានលាយបញ្ចូលគ្នានូវឧបករណ៍តន្រ្តីប្រពៃណី៥០%និងឧបករណ៍តន្រ្តីសម័យ ៥០%​។

​​ទ្រ និងគង ដកស្រងពី​​​​ ជនជាតិដើមភាគតិច​ទំពួន



ជនជាតិដើមភាគតិចទំពួនមានរបាំមួយចំនួនដែលនៅសល់រួមមាន របាំរាំជាពួក របាំចម្រៀងឆ្លើយឆ្លង និងរបាំ វាយគង ។ របាំទាំងនេះបានបង្កើតឡើងតាំងពីជីដូនជីតាមកម្ល៉េះ ។ គេរាំរបាំទាំងនេះ​នៅក្នុងពិធីមង្គលការ ពិធីសែនចម្ការ សែនអារក្សភូមិ និងពេលរាត្រីវប្បធម៍ជាដើម ។

របាំបង្ករបង្កើនផល ដកស្រង់ចេញពី​ជនជាតិដើបភាគតិចទំពួន



ជនជាតិទំពួនក៏មានចម្រៀងជាភាសាទំពួនដែរ ។ ជនជាតិទំពួនច្រៀងចម្រៀងទាំងនោះនៅក្នុង

ពិធីសែនអរក្សភូមិ ពិធីសែនចម្ការ និង ពិធីសែនភូមិ ។ ពួកគាត់ច្រៀងដើម្បីសុំសេចក្ដីសុខនិងផ្សេងៗទៀត ។​



ការស្លៀកសម្លៀកបំពាក់ប្រចាំថ្ងៃរបស់ជនជាតិដើមភាគតិចទំពួន មិនមានភាពខុសគ្នាពីជនជាតិដើមភាគតិចដទៃ ទេ។​ សម្រាប់បុរសកាលពីមុនពួកគាត់គឺតម្រូវឲ្យពាក់តែពឹង ចងកូនកន្សែងនៅលើក្បាលប៉ុណ្ណោះ សម្រាប់នារីពួកគាត់ស្លៀកតែអញ្ចុ​(​សំពត់) និង ពាក់កងនៅត្រចៀកតែប៉ុណ្ណោះ ហើយការស្លៀកបែបនេះគឺគាត់ស្លៀកវាជារាងរាល់ថ្ងៃ ។ តែពេលមកដល់សម័យឥឡូវគេបានច្នៃអាវនារីដោយបានបិទបាំងរាងកាយ ។​ចំណែកឯបុរសគេបានបង្កើតអាវវាលក ។  អ្វីដែលគួរឲ្យចាប់អារម្មណ៍នោះគឺចាស់ទុំក្នុងភូមិនៅបន្តការស្លៀកអញ្ចុ ដែលជាសំពត់ ប្រពៃណីរបស់ខ្លួន។ទំពួនក៏បានបង្កើតកន្សែង និង​ អញ្ចុ ដោយខ្លួនឯងដែរ កន្សែងទាំងនោះចំណាយពេល១ ទៅ ២ថ្ងៃ ចំណែកអញ្ចុ ចំណាយពេលចាប់ពី ១០ ថ្ងៃឡើងទៅ។

សម្លៀកបំពាក់ជនជាតិទំពួន ការត្បាញកន្សែង ​​      ដកស្រងពី​​​​ ជនជាតិដើមភាគតិច​ទំពួន


  បទសម្ភាសន៍ លោកយាយ ប៉ាក់ ពួញ​ អាយុ ៧០ឆ្នាំ

លោកយាយ ហឹង ជួល អាយុ ៧៥ឆ្នាំ

លោកយាយ ខាន់ ប៉ាច អាយុ ៧០ក្លាយ

លោកពូ      ទិន  ខាំ    អាយុ ២៩ ឆ្នាំ


Tompoun Interesting food / ម្ហូបរបស់ទំពួន


Tompoun is a popular indigenous group. There are so many people who know Tompoun indigenous group because of two reasons. One of the reason is that they live near the town and the other is that they are supported by organizations.

Their daily food is so interesting. For breakfast, Tompoun eats lemongrass grinded with a kind of leave that is picked from the forest. The leave is called Macreav leave. For lunch, they eat grinded Macreav leave, pumpkin soup, and Prong. Prong is a popular food in their community, even Cambodian people also eat it. The common vegetables that Tompoun people put in Prong are gourd, yardlong bean, eggplant, bamboo shoot, pumpkin, some forest leaves and meat (any meat that they like). For the ingredients, they only put salt, fermented fish, chili and sugar. They cook it in the bamboo because they believe that it’s more delicious. They usually create their own food and eat it. Tompoun cake is the same as Khmer’s. They have pumpkin cake, fried banana and Ansaom cake ( sticky rice wrapped in banana leaves). They also make pumpkin dessert.


Tompoun’s wine is different from the other indigenous groups. First, they dry the sticky rice for two days. After two days, they grind the sticky rice and immerse for one day. After that, they steam the sticky rice. Then they mix it with fermented rice and keep it up to three days. It takes five to six days to produce the wine. Tompoun people can make 10 bottles per day. It take 1 kg of sticky rice to make a bottle of wine. One bottle costs 12000 riel for Tompoun community, but if Tompoun people sell it in the fair, the price of the wine costs up to 15000 riel.


Gourd is really famous in Tompoun community. It’s useful in their community. It can be cooked with other food or designed it as water bottle. Tompoun people mostly grow the gourd behind or infront of their house. For green gourd, Tompoun people use it as the vegetable in some soup. For ripe gourd, they design it as a water bottle. First, they carve the gourd. When it become dry, they make the hole on the head of the gourd and immerse it in the mud for four days. After five days, they take it and shake it with clean water to make sure it is clean. Tompoun people said they using gourd water bottle a lot because it makes the water cold. Gourd water bottle costs 15000 riel or 20000 riel but if they only carve it without immerse in mud, it cost 10000 riel or 5000 riel. Gourd grow the most on April.

ជនជាតិដើមភាគតិចទំពួន គឺជាជនជាតិដើមភាគតិចមួយដែលមានអ្នកស្គាល់ច្រើន ។ ជនជាតិខ្មែរជាច្រើន បានស្គាល់ជនជាតិទំពួនដោយសារតែមូលហេតុពីរយ៉ាង ។ ហេតុផលទី មួយគឺ ជនជាតិទំពួនរស់នៅជិតក្រុង និង ហេតុផលមួយទៀតគឺ ជនជាតិដើមភាគតិចមួយនេះមានអង្គការជាច្រើនដែលបានជួយពួកគេ ។

ម្ហូបប្រចាំថ្ងៃរបស់ជនជាតិដើមភាគតិចទំពួន ពិតជាមានភាពចាប់អារម្មណ៍ជាខ្លាំង ។  សម្រាប់អាហារ ពេលព្រឹក ពួកគេបរិភោគ ស្លឹកម៉ាក្រេវ បុកជាមួយគល់ស្លឹកគ្រៃ ។ ស្លឹកម៉ាក្រេវគឺជា ស្លឹកម្យ៉ាងដែលពួកគេបេះមកពីព្រៃ ។ សម្រាប់អាហារពេលថ្ងៃវិញ ពូកគេបរិភោគ បុកម៉ាក្រេវ សម្លល្ពៅ និង ប្រូង ។ ប្រូងគឺជា ម្ហូបមួយដែលមានភាព ល្បីល្បាញយ៉ាងខ្លាំង រហូតដល់ជនជាតិខ្មែរក៏បរិភោគម្ហូបនេះដែរ ។ បន្លែដែលដាក់បញ្ចូលក្នុងសម្លប្រូងនេះមាន ដូចជា ឃ្លោក សណ្តែកគួរ ត្រប់ ទំពាំង ល្ពៅ ស្លឹកដែលបេះពីព្រៃខ្លះ និង សាច់ ។ សម្រាប់សាច់ពួកគាត់ជ្រើសរើសតាម ចំណង់ចំណូលចិត្តរបស់ពួកគាត់ ។ គ្រឿងផ្សំផ្សេងៗទៀតដែលបានដាក់ចូលនៅក្នុងសម្លប្រូង មានដូចជា អំបិល ស្ករ ម្ទេស និង ប្រហុក ។ ពួកគាត់ចម្អិនសម្លប្រូងនៅក្នុងបំពង់ឬស្សី ពីព្រោះ ពួកគាត់គិតថា ការចម្អិននៅក្នុង បំពងឬស្សីគឺ មានរសជាតិឆ្ងាញ់ជាងចម្អិននៅក្នុងឆ្នាំង ។ ពួកគាត់តែងតែបង្កើតម្ហូបដោយខ្លួនឯង ដែលមានរសជាតិ និង ឈ្មោះចម្លែកៗ ។ នំ របស់ជនជាតិដើមភាគតិចទំពួន គឺដូចជានំរបស់ជនជាតិខ្មែរដែរ ។ នំរបស់ពួកគេមាន ដូចជា នំល្ពៅ ចេកចៀន និង នំអន្សម ។ ជនជាតិទំពួននិយមបរិភោគបង្អែមល្ពៅពីព្រោះ នៅក្នុងភូមិគាត់គឺសម្បូរ ល្ពៅ ។

ចំណែកឯ ស្រា ស របស់ជនជាតិទំពួនគឺ មានភាពខុសប្លែកទៅនិងស្រា ស របស់ជនជាតិដ៏ទៃ ។ ដំបូងពួកគេ ហាល ស្រូវដំណើបពីរថ្ងៃ ។ បន្ទាប់មក ពួកគាត់កិនស្រូវដំណើប ហើយត្រាំទឹកមួយថ្ងៃ ។ បន្ទាប់ពីពួកគាត់ ត្រាំទឹកហើយ ពូកគាត់ចំហ៊ុយបាយដំណើប ហើយលាយជាមួយនិងមេដំបែរួចផ្អាប់ទុកចំនួនបីថ្ងៃ ។ នៅពេលដែល ពួកគាត់ បិតស្រាម្តងៗ ពួកគាត់ចំណាយពេល ៥ ទៅ ៦ ថ្ងៃ ។ មួយថ្ងៃ ពួកគាត់អាចផលិតស្រាបានចំនួនដប់ដប ។ ស្រា មួយដប ចំណាយអង្ករដំណើបមួយគីឡូក្រាម ។ ស្រាមួយដបមានតម្លៃ ១២០០០៛ សម្រាប់លក់នៅក្នុងភូមិរបស់គាត់ ។ តែបើសិនជា ស្រា នេះលក់ក្នុងពិធីតាំងពិពណ៍ ស្រាមួយដបថ្លៃ ១៥០០០៛ ។

ក្រៅពីការផលិតស្រា ស ជនជាតិដើមភាគតិចទំពួន មានផលិតផលមួយទៀតដែលធ្វើពីឃ្លោក ។ ផ្លែឃ្លោកគឺជា ផ្លែមួយដែលនិយមនៅសហគមន៍របស់ជនជាតិទំពួន ។ ផ្លែនេះគឺពិតជាមានអត្ថប្រយោជន៍ ជាច្រើនសម្រាប់ពួកគាត់ ។ ពួកគាត់ ចូលចិត្តដាំផ្លែឃ្លោកនៅមុខផ្ទះ ឬ ក្រោយផ្ទះ ។ សម្រាប់ឃ្លោកខ្ចី ពួកគាត់យកទៅស្លជាមួយនិងម្ហូបផ្សេងៗ ។ សម្រាប់ ឃ្លោកចាស់ពួកគាត់យកទៅធ្វើជាដបទឹក ។ ដើម្បីបានឃ្លោកមួយ ដំបូងពួកគាត់ ឆ្លាក់រូបនៅលើឃ្លោកនោះ ។ នៅពេលដែលឃ្លោកនោះក្រៀម ពួកគាត់ចោះក្បាលឃ្លោកឲ្យវាមានប្រហោងសម្រាប់ ពួកគាត់ក្រឡុកលាងនៅខាង ក្នុងឃ្លោក ។ ពួកគាត់បាននិយាយថា ពួកគាត់ធ្វើឃ្លោកទឹកនេះសម្រាប់ដាក់ទឹកផឹក ព្រោះឃ្លោកនេះអាចទុកទឹក ឲ្យត្រជាក់បានយូរ ។ ឃ្លោកទឹកមួយអាចលក់បាន ១៥០០០៛ ទៅ ២០០០០៛ ។ ប៉ុន្តែប្រសិន បើពួកគាត់គ្រាន់តែឆ្លាក់ឃ្លោក ហើយមិនទាន់បានត្រាំភក់ទេ ឃ្លោកមួយលក់បាន ១០០០០៛ ឬ ៥០០០៛ តែប៉ុណ្ណោះ។ នៅខែមេសាគឺជា ខែដែលផ្លែឃ្លោកដាំដុះបានល្អជាងគេរបស់ជនជាតិទំពួន ។


Story of Tompoun eating Gaur Meat​ /​ ការតមសាច់ខ្ទីង

Prohibition of eating gaur meat

A long time ago, there was a man who created and controlled Tumpoun ethnic minority group. The people in the village really paid respect and loved him because he was the one who protected and led the group. One day, he passed away, which made everyone in the village feel very upset. During the funeral, a person in the village saw the dead transform into gaur. Since that day, ethnic minority group has been prohibited eating the guar meat due to the fact the guar was the man who created that ethnic minority group.


កាលពីដើមឡើយ មានបុរសម្នាក់ដែលបានបង្កើត គ្រប់គ្រងនឹងជាបុព្វបុរសរបស់ជនជាតិដើមភាគតិចទំពួន។ មនុស្សនៅក្នុងភូមិស្រឡាញ់គោរពគាត់យ៉ាងខ្លាំង ពីព្រោះគាត់ជាអ្នកដែលបានជួយថែរក្សានឹងគ្រប់គ្រងជនជាតិដើមភាគតិចនេះ។ លុះមកដល់ថ្ងៃមួយ គាត់បានចែកឋានទៅ ។ មរណភាពរបស់គាត់ធ្វើអោយអ្នកភូមិកើតទុក្ខយ៉ាងខ្លាំង។ អំឡុងពេលកំពុងធ្វើពិធីបុណ្យសព្វ ស្រាប់តែមានអ្នកភូមិម្នាក់បានឃើញ សពនោះប្រែកាយទៅជាសត្វខ្ទីង។​ ចាប់តាំងពី ថ្ងៃនោះមក ជនជាតិដើមភាគតិចទំពួនមានតំណមមិនបរិភោគសត្វខ្ទីងពីព្រោះពួកគេជឿថាខ្ទីងគឺជាបុរសដែលធ្លាប់ជាមេដឹកនាំដែលបានបង្កើតជនជាតិនេះមក។

យោងទៅតាមលោក ទិន ខាំ  អាយុ ២៩ ឆ្នាំ ធ្វើការនៅ អង្គការខ្មែរលើ                 According to Mr. Tin Kamm  Age 29 Work in Khmer Loeu organization